Posts

Showing posts from March, 2024

स्वार्थ आणि अज्ञान हे एकच आहे

Image
स्वार्थ म्हणजे स्वतःच्या फायद्याच्या गोष्टी करणे. मी आणि माझे हितसंबंध यांची जपणूक करणे म्हणजेच स्वार्थ होय.  मानवाच्या गरजेपेक्षा जास्त संसाधने पृथ्वीवर उपलब्ध असताना मानव प्राणी अती स्वार्थी का बनला गेला असेल?  सजीवांची उत्क्रांती हि एक पेशिय जीव ते अनेक पेशीय जीव अशी होत गेली आहे. ज्या पेशीमध्ये विचार करणारे किंवा निर्णय घेणारे मेंदू किंवा मज्जासंस्था सारखे अवयव नाहीत त्या पेशी सुद्धा स्वतःला जिवंत ठेवण्यासाठी आणि वाढण्यासाठी इतर पेशिंबरोबर सहयोग करीत असतात.  ‘स्वतः इतरांशी सहकार्य करीत जगणे आणि स्वतःचा विस्तार करणे’ या उद्देशानेच निसर्गात वैविध्य निर्मिती शक्य झाली आहे. अन्न सोडून इतर कारणासाठी सजीव स्वतःला जिवंत ठेवण्यासाठी इतर सजीवांची हत्या करत नाहीत. स्वतः बरोबर इतरांनी सुद्धा जगावे हा सृष्टी नियम सर्व सजीवांच्या ठायी दिसत असतो.  नवीन संशोधनानुसार मनुष्य प्राणी सुद्धा आदिम काळापासून ते अलीकडच्या १० हजार वर्षा पर्यंत इतर मनुष्याची विनाकारण हत्या करीत नव्हता. (The Dawn of everything - new human history). पशु पालन आणि शेतीचा शोध लावल्या नंतर मालमत्ता...

जीवनाचे सत्य

सजीवांचे शरीर हे एक जैविक यंत्र आहे. हे स्थूल शरीर रुपी जैविक यंत्र ( Hardware ) चालविण्यासाठी म्हणजे त्याच्या अन्न, पुनरुत्पादन आणि सुरक्षेची काळजी घेण्यासाठी त्या यंत्रासोबत मन नावाचे सूक्ष्म शरीर ( Software ) येत असते.  शरीराचे यंत्र हे एक वास्तव असते तसे मन हे वास्तविक नसते, ते मानसिक असते, मानसिक विचारांनी ते बनलेले असते.  पूर्वजांच्या genes मधून नवीन शरीर चालविण्यास आवश्यक ती माहिती येत असते. श्वासोच्छवास, अन्नपचन, रक्ताभिसरण इत्यादी अनेक शरीरांतर्गत बाबी माहिती नसताना सुद्धा त्यांचे कार्य हे अविश्रांत चाललेले असते ते या genes मधून आलेल्या माहिती मुळेच.  सर्व सजीव विश्व हे न बोलता सुद्धा एकमेकांशी व्यवहार करीत असतात ते सुद्धा या genes मधून आलेल्या माहिती अनुसार. शरीराच्या बाहेरील जगाशी जीवनावश्यक व्यवहार करण्यासाठी मन आणि त्याचे विचार उपयोगी पडतात. विचार आणि मनाचे काम सुरळीत होण्यासाठी मेंदू आणि त्याच्यातील स्मृती कार्य करीत असते.  ज्यावेळी विचार नसतात त्यावेळी मन नसते आणि विचारांचा प्रतिनिधी असलेला मानसिक मी सुद्धा नसतो. कारण शरीराचे कार्य हे genes मधून आलेल्य...